Müsaadenle!

Hiç parmaklarını kırmak istedin mi?

Ben bazen istiyorum, her zaman değil, ne zaman sana yazmak için alsam kalemi elime, ayak tabanımla ezmek istiyorum parmaklarımı. Tutamasınlar kalemi, basamasınlar daktilo tuşlarına… Olmuyor! Duyguları parmaklar üretmiyor, bir yer var insanın içinde, hissettiğin ama öyle ultrason, röntgen, mr, tomografi gibi cihazlarda gözükmeyen. Duyguları parmaklar üretmiyor, bazısı kalp diyor, bazısı gönül, bazısı ruh diyor, bazısı hormonların işi… Bilmiyorum! Sadece hissediyorum. Suçu yok parmakların, onlar sadece elçi! Hem kırsam ne olacak? Hislerimi kelimelere dönüştüremezsem eğer birbiri üzerine yığılıp kalacaklar içimde bir yerlerde; havasız kalacaklar, çürümeye yüz tutacaklar, kokuşacaklar, zehirleyecekler beni… Ve doktorlar tahlil üstüne tahlil, röntgen üzerine neler isteyecekler neler… Sonra; bir şey göremiyoruz diyecekler!  

Bugün Pazar, sabah erkenden kalkıp çıkınca sokağa, koca şehir bana aitmiş gibi hissediyorum. İşte böyle zamanlarda duyabiliyorum beton arasında kalmış tek tük ağaçların hışırtılarını, işte böyle zamanlarda dinliyorum sesleri şehrin homurtusuna galip gelen serçe cıvıltılarını. Bir de Ekimin veda hazırlığı eşlik ediyor tüm olan bitene… Hani demiştim ya bir yer var insanın içinde, hissediyorum, bir şeyler oluyor, ya bir fidan tomurcuklanıyor ya da bir ağaç yaprak döküyor.

Gecenin çiyi hala üzerinde duran bir bank bulup oturuyorum. Yine böyle zamanlarda garip bir şey oluyor, kimseye söylemedim daha önce ilk sana söylüyorum.  Ne zaman sana yazmak için hazırlansam, dışarıdan bana doğru yürüyen birilerini görüyorum. Ne oluyor biliyor musun? Göğüs kafesimin oradan içime giriyorlar. Belki zihnim bana oyun oynuyor bilmiyorum, ama hissediyorum…  Hani demiştim ya bir yer var insanın içinde, işte oralarda dolaşıyorlar.

Seni hiç görmedim ben. Ne gördüm ne de sesini duydum. Var mısın onu da bilmiyorum. Varsın da bir bütün değil gibisin. Hem bedenin hem ruhun parçalanmış da saklanmış başka başka insanların bedenleri ve ruhları içine!

Zaman zaman denk geliyorum sanki bir parçana;

Alamıyorum bazen gözlerimi bir kadının gözünden,

Dinlemeyi bırakıp uzaklaşamıyorum bazen bir kadının sesinden.

Bazen bir yerlerde okuduklarımı sen yazdın sanıyorum,

Bazen de güneşi arkasına almış bir yüzün siluetine kanıyorum.

Sen misin? Diye sorasım geliyor; soramıyorum.

Sen değilsin; biliyorum!

Merak etme okumuyor kimse, önceleri sayfa sayfa saklardım da şimdilerde atıyorum çöpe…

Sana yazmak, bana yazmak gibi…

Hiç parmaklarını kırmak istedin mi?

Ben bazen istiyorum, her zaman değil, ne zaman sana yazmak için alsam kalemi elime, ayak tabanımla ezmek istiyorum parmaklarımı. Tutamasınlar kalemi, basamasınlar daktilo tuşlarına… Olmuyor!

Onların suçu yok! Duyguları parmaklar üretmiyor.

Bak! Kalabalıklaşıyor sokaklar. Homurdanıyor arabalar.

Duyulmuyor artık ağaç hışırtıları, serçe cıvıltıları.

Göğüs kafesimden geri çıkıyor birileri, uzaklaşıyorlar.

Hani demiştim ya bir yer var insanın içinde;

İşte…

Müsaadenle!

Özkan SARI

Bir otel odasında…

Sana yazarken özgür hissediyorum kendimi.

Yapay kuluçkalarda olgunlaşmasını beklediğim yumurtalar gibi değil de ardı ardına sıraya girmiş tırtılların seremonisi gibi bir bir kanat çırpışlarının sesleri duyuluyor kelimelerimin. Sen siyahsın, beyazsın deyip yargılamadan hiçbirini…

Sana yazarken çocuk hissediyorum kendimi.

Smokin giydirip, öyle okunduğunda kimsenin anlamadığı cümleler kurmuyorum mesela, aksine üstü başı kirli, gülüşü sihirli, kendisi sabi kelimelerimi tutuşturuyorum el ele…

Sana yazarken sonbahar hissediyorum kendimi.

Öyle vakur, güneşiyle ısıtan, beyazıyla göz kamaştıran, yeşiliyle neşe katan mevsimler gibi değil de bir yanı yaprak döken, bir yanı sararıp solan, bir yanı hüzne boğan, bir yanı yağan, bir yanı esen, bir yanı özleyen… Bak; işte ben! Diyebildiğim sonbahar gibi…

Sana yazarken çıplak hissediyorum kendimi.

Öyle esvaba bürünmeden, yalancı kokular sürünmeden, derinleşmiş çizgilerimi gizlemeden, saçlarımı taramadan; anadan üryan. Dokunur da ayva tüylerin tenime, değer göbeğin göbeğime, bedenimin titremesini, kanımın kaynamasını duy diye…

Ne göründüğüm gibi olabiliyor, ne de olduğum gibi görünebiliyorum bu hayatta… Işık vuran yüzeylerim aydınlık oluyor da diğer yanım hep karanlıkta kalıyor. Karanlıkta bir çocuk dolaşıyor, geçerim de aydınlık tarafa; büyürüm diye korkuyor. Sana yazarken göründüğümü değil, olduğumu emanet ediyorum sayfalarda… Aydınlığımı görüyorsun da gel dolaş diye karanlığımda!

Merak etme okumuyor kimse, önceleri sayfa sayfa saklardım da şimdilerde buruşturup atıyorum çöpe…

Sana yazmak, bana yazmak gibi…

Çok uzaktaymışsın da ama bir o kadar yakın gibi…

Sanki hep varmışsın da aslında hiç yokmuşsun gibi…

Zebercet simalı bir resepsiyon görevlisinin olduğu, karanlık bir Ekim akşamının, karanlık dar sokaklarında bir otel odasından yazıyorum sana bu satırları. Birazdan da buruşturup atacağım çöpe… Merak etme okumuyor kimse, bilmiyor da sana yazdığımı.

Sana yazarken hissetmiyorum kendimi.

Bedenim burada da ruhum sanki astral bir yolculukta,

Ben hep yazıyormuşum da sen hep okuyormuşsun gibi…

Sanki hep varmışsın da aslında hiç yokmuşsun gibi!

Aydınlık gibi… Karanlık gibi…

Bitti.

Özkan SARI

İnsan

Hepimiz insan denilen canlı türüne aitiz. Vücutlarımızın hayatını devam ettirebilmesi için ihtiyaç duyduğu her şey aynı. Hepi topu kırk bin kilometre çevresi olan küre biçimli bir toprak parçası üzerinde yaşıyoruz. Ama gece çöküp, modern mağaralarımıza çekilip ışığı karanlığa mağlup ettiğimiz an hepimiz bambaşka hayatlar yaşıyoruz.

Ben çok beceremem öyle insan üzerine felsefi konuşmalar yapmayı. Daha önceleri hiç düşünmedim bu konular üzerinde. Hatta hiçbir konu üzerinde düşünmedim desem yalan olmaz. Bir gün geldi ve öyle bir şey oldu ki; işte o gün bugündür insan üzerine düşünür dururum… Nasıl olur da her şeyiyle aynı olan bu canlı türü düşünsel ve duygusal düzlemde birbirinden bu kadar farklı olabilir. Nasıl olur da insan dışındaki diğer canlı türlerinin yaratılışlarına muhalif hareketleri çok nadir durumlar dışında gözlenemezken, insan denilen canlı türü hayvan deyip geçtiğimiz canlılar kadar bile istikrarlı olamaz. Bu durumu sadece; insanda “akıl ve düşünme gücü” mevcut diyerek açıklamak doğru bir yargı mıdır?

İşte, insanların bu farklılıklarının satır aralarında saklı bir yaşanmışlık sizlere aktarmak istediğim ve o insanları sizlerin de tanımanızı istemem.

Otuz iki yaşımdaydım kızım Müjgan’a hamile kaldığımda. Hamile kaldığımı öğrendiğim gün başka bir gelişme daha yaşandı. Uçak motor teknikeri olan eşime yurt dışından bir firmadan iş teklifi geldi. Daha önce ne ben ne de eşim hiç yurtdışına çıkmamıştık. Karar vermek çok zor oldu bizim için; yüksek sayılabilecek bir maaşla yurtdışında yaşayıp doğacak kızımıza daha güzel bir gelecek kurabiliriz diye düşünüyorduk ama bir taraftan da ailemiz ve yakınlarımızı bırakıp gitmek, yeni bir ülkede yaşamanın zorlukları karşısında tedirgin oluyorduk. Uykusuz geçen birkaç gecenin ardından kararımızı verdik; gidiyorduk.

Aradan henüz bir ay gibi bir süre geçmişti ki yeni bir dünya bize kapılarını açtı. Yeni yuvamız Finlandiya’ydı artık. Eşimin çalıştığı havacılık şirketine ait şehir dışında konuşlu, yaşayanların hepsinin şirket çalışanı olduğu yaklaşık otuz haneli bir köydü burası. Eşim çabuk uyum sağladıysa da ben aynı uyum başarısını gösteremedim. Hamileliğimin de katkısıyla engel olamadığım ağlama nöbetleri bir anda tüm neşemizi kaçırdı. Yaşadığımız köyün şehre uzak olması ve kuzeye yakın olmasından kaynaklı soğuk havası, komşularımızla iletişim kuramamam, eşimin uzun çalışma saatleri, evimizin kültürümüzden çok uzak mimarisi bile psikolojime olumsuz anlamda katkı yapıyordu. Karnımdaki bebeğimin sağlığından bile endişe eder olmuştum. Eşimin üzülmesini istemediğim için onun yanında neşeli olmaya çalışıyor, bir şeyler belli etmemeye gayret gösteriyordum ama nafile… Aniden boğazıma bir yılan gibi çöreklenen ağlama nöbetlerine engel olamıyordum. Kâbus gibi geçen ilk ayların ardından yavaş yavaş kendimi daha iyi hissetmeye başlayacaktım.  

Köyümüzde yedi kıtadan, tam on dört farklı milletten insan yaşıyordu. On günde bir şirketin düzenlediği akşam yemeklerine tüm köylü katılıyor, aileler birbiriyle yakınlaşma imkânı buluyordu. Dil bilmemem büyük bir sorun olsa da samimiyetin ve iyi niyetin ayrı bir dil olduğunu burada öğrenecektim. Hamile olmam ve köyün şehre olan uzaklığı dil öğrenme konusunda elimi kolumu bağlasa da vakit buldukça eşimle dil öğrenme üzerine çalışıyorduk.

Aylar birbirini kovaladı ve Müjgan’ı kucağımıza aldık. Babam doğumu Türkiye’de yapmadığım için bize darılsa da bu süreçte yalnız olmama razı olmadığı için annemi bir müddet kalması için yanımıza göndermişti. Müjgân hayatımıza yeni bir anlam katmıştı. Komşularımızın yakın ilgisi ve annemin yanımda oluşu bu süreçten güçlenerek çıkmamama yardımcı oldu.

Kışı atlatmış ve ilkbahara merhaba demiştik. Annem doğrudan bize söylemese de babamın daha fazla yalnız kalmasına üzüldüğünü anlıyorduk. Baharın ortalarında annemi yolcu ettik.

Artık komşularımla anlaşabiliyor, derdimi anlatabiliyordum. Hemen hemen otuz hanenin hepsi de bir bütün olmuş; dil, din, ırk farklılıkları, ortak değerin “insan” olduğu bu küçük köyde çoktan çöpe atılmıştı.

Köyün en küçük bireyi olan kızımız Müjgan, aynı zamanda tüm köyün maskotu oluvermişti. Yaz geçti… Sonbahar geçti… Kış geçti ve biz yeni bir ilkbahara tekrardan merhaba dedik.

Asıl hikâye de burada başlıyor. Sona yaklaştıkça duygularıma hâkim olamayacağımı biliyorum, üzüntü ve mutluluğun, umutsuzluk ve umudun harmanında, insan denilen canlının yeri geldiğinde ne olamayacağı, yeri geldiğinde ne olabileceğinin ayrımında duygularıma hâkim olamayacağımı iyi biliyorum. Titreyen parmaklarım, buğulu gözlerim ve doğru kelimeleri seçmede kalemime yardımcı olmakta zorlanabilecek kalbim adına şimdiden sizden özür dilerim.

Müjgan on sekiz aylık olmuştu. Önceleri fark edemediğimiz bir gariplik dikkatimizi çekmeye başladı. Henüz anlaşılabilir kelimeler söyleyemiyordu ve göz göze temasın dışında seslenişlerimize tepki vermiyordu. Önceleri olumsuz bir durum olduğunu kabul etmek istemesek de çok zaman geçmeden bir hastaneye gittik; kızımız Müjgan sağır ve dilsizdi.

Şimdi burada o an hissettiklerimi size aktarabilmem pek mümkün değil. Başına gelmeyen bir insanın benim hissettiklerimi anlayabilmesi de pek mümkün değil. Elbet hastalıklar ve ölüm bu dünyanın bir gerçeği, çoğu zaman bu gerçeği görmezden geliyoruz ve bu gerçek ile yüz yüze kalmış insanlar adına acımasız, fevri, empatiden yoksun düşünceler, söylemler vücuda getiriyoruz. Hepimiz yapıyoruz bunu ve hepimiz gün gelip bu gerçeklerin suratımıza okkalı bir tokat atabileceği ihtimalini görmezden geliyoruz.

Evet, kızımız Müjgan doğuştan sağır ve dilsizdi. Gerek doğum sonrası kontrollerde, gerek on sekiz aylık bir süreçte bizim bu durumu fark edemememizin azabı vicdanımızı dağlıyordu, belki de bu azap tesellimiz oluyordu, bilemiyorum. “Neden kızımız?” sitemi ve “Buna da şükür!” duası arasında savrulup durduk bir müddet. Sonuçta tedavisi yoktu ve bizi bambaşka bir hayat bekliyordu.

Müjgân iki yaşını doldurur doldurmaz işaret dili öğreten bir kursa kaydolduk. Düzenli aralıklarla kursa devam ediyor, kızımızla beraber işaret dilini öğreniyorduk. İki yaşındaki bir kız çocuğu ve bu kız çocuğunun ailesi olarak bizim için hiç de kolay olmadığını tahmin ediyorsunuzdur.

Bu süreçte komşularımızın tüm ilgisi ve iyi niyetine karşın onlarla görüşmüyordum. Topraklarımın hediyesi genlerimde taşıdığım; “Alay ederler”, “Hor görürler”, “Dışlarlar”, “Üzerler” gibi histerik düşünceler kızımı herkesten soyutlamama neden oldu.

Zaman ilerledikçe kızımla işaret diliyle anlaşmaya başladık. Büyük oranda kendini ifade etmeye başladı.

Ben kızımı tüm komşularımızdan kaçırmak istedikçe, komşularımız aksine daha da yakınlaşmak için kırıcı bakışlarımı görmüyor, rahatsız edici sözlerimi duymuyordu.

Çok uzun süredir katılmadığımız şirket yemeklerine eşimin ricasıyla artık katılmaya karar verdim. Ve o gün öyle bir şey oldu ki, işte bu satırları yazmama neden olan olayda buydu.

O gün yemek salonundaki herkes, tüm komşularımız, yedi kıtadan, on dört farklı milletten, yedi farklı dine mensup, ten renkleri değişiklik gösteren, ana dilleri birbirinden farklı, kültürleri birbirinden çok uzakta, ama hepsi aynı canlı türüne ait tüm komşularımız; kızımızla işaret diliyle konuşuyorlardı. En gencinden en yaşlısına hepsi kızımla anlaşabiliyor ve onu anlayabiliyorlardı. Gördüklerime inanamıyor, bunun bir rüya olduğunu düşünüyordum. Olduğum yere çöküp kalmıştım, kızımın gözlerindeki mutluluğu sadece hissetmiyor, adeta görüyordum. O an elimden tek bir şey geliyordu; o da hıçkıra hıçkıra ağlamak.

Tüm komşularımız bu süreçte eşimle birlik olup, benden gizli işaret dili öğrenmişlerdi.

Şimdi kızımız dört yaşında. Hiçbir zorluk çekmeden tüm komşularımızla iletişim kurabiliyor. O güzel insanlar ise; “insan” olmanın ne olduğunu yeniden tanımlıyor. Geçmiş geçti artık, gelecek ise ne getirir bilmiyorum. Tek bildiğim bugün insan kalabilmek için mücadele etmek.

Tüm bu organizasyonun ve birlikteliğin mimarlarından olan Yeni Zelanda’lı komşumuz Maru’nun kulaklarımda çınlayan sözüyle veda etmek istiyorum sizlere:

“Dünyayı iyilik kurtaracak masallarına inanmayı bırakalı çok uzun zaman oldu! Ama iyi bir insan olma çabasını ise hiç bırakmadım!”

O güzel insanlara… Saygıyla…

Özkan SARI

Ters-yüz

Sabahın olmasını sabırsızlıkla bekledi. Alarmın vakti gelip çalmasına izin vermeden tilki uykusundan uyandı genç adam.

Zaman kaybetmeden yatağını toplayıp lavaboya yöneldi. Yüzüne çarptığı soğuk suyun süzülüşünü ve kendini izledi aynada… Gergin bekleyişin sessizliğini kendi sesi bozdu:

“Kimsin sen be adam?”

Son zamanlarda hiç birine cevap bulamadığı soruların işkenceleriyle geçmekteydi günleri. Kim olduğunu bilmediğini düşünüyordu. Geçmişini ve bugününü bir bütünlük içerisinde kavrayamıyor, anıları birbirinden kopuk canlanıyordu zihninde… Bir kaza geçirmişte tüm hafızasını yitirmiş gibi!

Çok fazla insan da tanımıyordu. Ev sahibesi Ferhunde Hanım, devamlı uğradığı kahve dükkânının sahibesi Sibel Hanım ve ara ara mahallesinde denk gelip karşılaştığı birkaç kişi. Peki ya gerisi? Bir de hiç görmediği, tanımadığı ama varlığını hissettiği, sanki kanında, teninde, terinde dolaşıyormuşçasına biri daha vardı; bir insan, belki bir varlık, belki bir his, tanımsız ama var olduğuna emin olduğu…

Yatak odasına geçip dolabını açtı. Renk renk takım elbiseleri, desen desen kravatları asılıydı. Neyi görse, nereye baksa uyuyan sorulardan biri uyanıveriyordu zihninde. “Bu kadar takım elbiseyi ne zaman, nereden aldım?” diye düşündürüyordu o uyanan sorulardan biri… Ve daha nicesi! İçlerinden birini seçip giyindi genç adam. Çekmecesinden de elbisesiyle uyumlu bir saat seçip taktı. Çıkış kapısı kenarında duran şemsiyeliğinden siyah renkli şemsiyesini alıp dışarı çıktı.

Konuşmalıydı… Anlatmalıydı tüm olan biteni, yardım istemeliydi, istemekle kalmamalı yardım dilenmeliydi. Gidecek yeri de, dertleşecek kimsesi de yoktu Sibel Hanımdan başka!

Her geçen an adımları hızlanıyor, etrafa karşı olan algısı köreliyordu. Altında yürüdüğü kavak ağaçlarının sonbahar senfonisini fısıldadıkları hışırtılarından başka ses yoktu etrafta, varsa da genç adam duyamıyordu, başka bir hareket varsa da göremiyordu. Sağır bir sessizliğin içinde, kulak yırtarcasına bağıran sorular dengesini bozuyordu… Bir de O’nu hissediyordu. Hüzün ve heyecan aynı anda hücum ediyordu gönlüne, bir şey vardı, ya da biri, zulmünü de şefkatini de hâkim kılıyordu genç adamın üzerine.

Karmaşık duygularına korku da eklenmişti Sibel Hanım’ın kahve dükkânına vardığında. Her zaman oturduğu masaya geçip beklemeye başladı. Çok zaman geçmeden Sibel Hanım göründü mutfak kapısında, tebessümle yanaştı genç adamın yanına:

“Hoş geldin Tarık!”

“Hoş buldum abla fakat hiç hoş değilim. Yalvarırım yardım et bana!”

“Seni ilk kez böyle görüyorum. Neyin var?”

“Dinle öyleyse abla. Seninle çok uzun zamandır tanışıyoruz. Belki de şu gördüğün tüm masalarda farklı zamanlarda oturduk… İnsana, kitaplara, yazarlara, çizerlere, sanata, felsefeye, hayata, aşka dair uzun sohbetler ettik. Bazen birbirimize hak verdik, bazen de fikirlerimiz ters düştü, sonuçta hiç kırmadık birbirimizi. Mutluydum abla… Kim olduğumu biliyordum… Ne olduğumu biliyordum.

Sonra bir şeyler oldu. Geçmişimi hatırlamaz oldum. Nerede doğdum, nerede büyüdüm, annem kim, babam kim, nerede eğitim aldım, nerelerde yaşadım, kimlerle tanıştım, neler yedim, nereleri gördüm, hangi kitapları, hangi şiirleri okudum, hangi müzikleri dinledim? Liste uzayıp gidiyor… Sonunu ise göremiyorum. Kimim ben abla, neyim ben?

Biri var abla; bir insan, belki bir his, belki bir hastalık, belki bir… Belki bir… Bilemiyorum abla, ama hissediyorum. Ben bir kuklayım da o da oynatıcım, ben bir kuluyum da o da yaratıcım. Yaram da o merhemim de, derdim de o dermanım da. Ben onun içinde, o benim içimde sanki… İradem elinde… Hükmüm dilinde sanki!

Sona yaklaşmış, ateşi sönmek üzere olan bir mum gibiyim abla. Ben kimim, O kim?”

Sibel Hanım’ın az önce tebessüm içerisinde olan yüzünde bir tedirginlik belirdi. Bir şeyler anlamışçasına gözlerine kararlı bir bakış gelip yerleşti. Genç adam ise anlatmaya devam etti:

“Dikkatini muhakkak çekmiştir abla, eskiden kelimelerim bir yılkı atı sürüsü gibi özgürce akar giderdi, cümlelerim ünlü ressamların tablolarıyla yarışırdı. Şimdi konuşmakta ve kendimi ifade etmekte bile zorlanıyorum. Yürüdükçe, yol aldıkça sanki arkamda kalan her şey siliniyor; ağaçlar, evler, bulutlar, yollar… Geriye bakmaya korkuyorum. Geriye dönüp karşımda koca bir boşluk bulmaktan korkuyorum. Yalvarırım yardım et!”

Sibel Hanım tüm olan bitenin farkına vardı. İstemsizce gözleri buğulandı, dudaklarına ince bir titreme dadandı. Kahve getirmek için genç adamdan müsaade isteyim mutfağa yöneldi. Henüz mutfak kapısına ulaşamamıştı ki iki eliyle ağzını sıkıca kapattı. Engel olamadığı ağlama hissine direniyordu, genç adam duysun istemiyordu. Mutfağa girer girmez bıraktı ağzını kapatan ellerini. Ve bıraktı yere ayakta tutmakta zorlandığı bedenini.

Kahve yapma süresinin çok ötesinde geçiverdi zaman. Genç adamın gözleri sık sık mutfak kapısını gözlüyordu. Az sonra açıldı o kapı, tebessüm eden yüzüyle ve ellerinde tuttuğu iki fincanla geri döndü Sibel Hanım.

“Al bakalım Tarık kahveni, en sevdiğinden; şekersiz, az sütlü”

“Teşekkürler… Eee abla! Ne diyorsun bu duruma?”

“Hepimiz geçiyoruz böyle zamanlardan. Dönemsel bir depresyon seninkisi, merak etme yakında bir şeyin kalmaz.”

Sibel Hanım fincanı ağzına götürdüğü anların dışında ellerini masanın altına saklıyordu. İçinde bulunduğu durumun stresi, tedirginliği ve hüznü içinde parmakları birbirinden bağımsız çok hızlı hareket ediyordu.  Çok fazla konuşup genç adamın şüphelenmesini istemiyordu. Kısa ve telkin edici cümlelerle bir an önce bu buluşmanın son bulmasını istiyordu. Öyle de oldu. Genç adam az da olsa kendini rahatlamış hissetti. Müsaade isteyip kalktı masadan. Kapıya yöneldi, tam çıkmak üzereyken geriye dönüp Sibel Hanım’a seslendi:

“Biri var abla… Sanki ben onun maşuğuyum da o benim aşığım!”

Son sözleriydi bu genç adamın.

Sibel Hanım genç adamı bir daha göremeyeceğini biliyordu. Anlatmak istedi tüm olan biteni fakat birileri anlatmasını istemedi: “Biz birer öykü karakteriyiz sadece… Gerçek değiliz, bu senin içinde bulunduğun son öyküydü. Senin, varlığını hissedip, anlamlandıramadığın ve adına aşk denilen o duyguyu sana yaşatan, “Biri var abla” dediğin ve kendi yarattığı karaktere âşık olan o kişi; bizi yaratan kişiydi. Sana öylesine âşık oldu ki; gerçeği ve kurguyu birbirinden ayıramaz oldu. Sana öylesine âşık oldu ki; ilgi duyarsın da gönlün kayar diye başka bir kadın karakter yaratıp seninle karşılaştırmaktan bile korktu. Gözlerine benim gözlerimden baktı, sözlerini benim kulaklarımdan dinledi. Her yeni öykümüzde daha da bağlandı sana, gün geldi; durumu klinik bir vakaya dönüştü. Eskisi gibi yazamaz oldu, tedavi gördü. Sana her şeyi anlatmak istedi ama yapamadı. Sonrasında her yeni öyküde hafızanı silmeye başladı, her şeyini sildi zihninden. Ama bir şeyi hep bıraktı; senin onu hissedip, beslediğin duyguları. Sen onun içindeydin, o senin içinde. Bu son öykü Tarık… Bu bir veda!” Diyemedi Sibel Hanım. Tek yapabildiği, yol aldıkça arkasında kalan her şeyin silindiği, yol aldıkça yok olup giden Tarık’ı kahve dükkânının penceresinden izlemek oldu.

***

Yazar Deren Hanım, kâğıda düşen ve mürekkebi dağıtan gözyaşları eşliğinde son cümlelerini yazdı:

Güle güle Tarık…

Sanki sen benim maşuğumdun da ben senin aşığın!

Ve öykü bitti.

Özkan SARI

01 Ekim 2019 – Denizli

Tyke

Merhaba insan. Benim adım Tyke… Ben bir filim.

Size bu satırları demir parmaklıklı, bedenimin anca sığdığı, herhangi bir yöne doğru özgürce hareket edemediğim hücremden yazıyorum.

Şu anda 19 yaşımdayım. Nerede doğduğumu bilmiyorum fakat küçüklüğümden beri bu dar ve pis yerlerde tek başıma yaşıyorum. Sirklerde ve eğlence parklarında çalışıyorum.

Bazen rüyalarımda daha önce hiç görmediğim yerler görüyorum. Ucu bucağı belli olmayan yeşil düzlükler, masmavi rengiyle geniş göller, tenimi yakarcasına bana dokunan ulu güneşi görüyorum. Büyüklü küçüklü yüzlerce fil görüyorum… Uyandığımda ise sıvasız bir duvar, yanımda kendi pisliğim, önümde ara sıra biraz saman görüyorum.

Yoruldum…

Her gün, gündüzleri terbiyecim ve bakıcım tarafından çivili sopalarla ve demir çubuklarla dövülüyorum. Akşamları yüzlerce insanın karşısında tehlikeli gösteriler yapmaya zorlanıyorum. Eğer benden istenilen hareketleri yapamazsam, ışıltılı gösteri gecelerinin sonunda, karanlıkta önce dövülüyor sonra aç ve susuz bırakılıyorum.

Acı çekiyorum…

Her hafta yüzlerce kilometre, dar bir kafeste sağa sola çarparak yolculuk yapıyorum. Ayaklarım dayanamıyor. Doymuyorum, kuru ottan başka bir şey vermiyorlar. Kana kana su hiç içemedim. Vücudumun her yerinde yaralar oluştu. Tedavi etmiyorlar ve gün geçtikçe daha çok canım yanıyor.

Bazen rüyalarımda daha önce hiç yemediğim şeyler yiyorum. Farklı farklı ağaçlardan yapraklar, gür çayırlıklarda çeşit çeşit otlar. Billur nehirlerden hortumumdan taşarcasına su içiyorum. Ve hortumumdan sırtıma püskürtüyorum. Çamurlarda doyasıya uzanıyorum… Uyandığımda içi boşalmış bir su testisi, hortumumda içi derinleşmiş acı veren bir yara görüyorum.

Korkuyorum…

Artık bedenim yorgun, gönlüm yorgun, benden istenileni yapamaz oldum. Yapamadıkça dövüyorlar… Hastayım, anlamıyorlar… İnsanlara zarar vermekten korkuyorum. Kaçıp gideyim diyorum buralardan, belki rüyalarımda gördüğüm yerleri bulurum!

Bir süre önce Pennsylvania’da, dayanamayıp sahneden kaçtım ve binanın kapılarını kırdım, yakaladılar. Ardından üç ay sonra Dakota’da terbiyecimin beni çivili sopayla dövdüğü sırada yine dayanamayıp terbiyecimi ezdim kaçtım, yakaladılar.

Kendimi buraya ait hissetmiyorum…

Bu acılara, bu işkencelere, bu açlığa-susuzluğa, bu sevgisizliğe, bu acımasızlığa, bu derin yaralara, bu bitmez yollara, bu soğuk duvarlara, bu insanlara daha ne kadar süre dayanabilirim bilmiyorum.

Bazen rüyalarımda daha önce hiç görmediğim yerler görüyorum. Uçsuz bucaksız yeşil düzlükler. Masmavi geniş göller, nehirler… Yüzlerce fil görüyorum omuz omuza çamur deryalarında. Tam 86 tane ateşten Anka kuşu görüyorum, beni olduğum yerden kaldırıp bulutların üzerine bırakıyorlar. Kapattığım gözlerimi açıyorum… Ve karşımda annemi görüyorum…

Kaçıp gideyim diyorum buralardan… Belki rüyalarımda gördüğüm yerleri bulurum!

(1993 Tyke / Hawthorn sirki)

Buraya kadar olan bölümü Tyke kendi yazdığı mektupla bize anlattı. Mektubu yazdığından bir yıl sonra yaşananları da ben anlatayım size:

1994 yılıydı, Honolulu’da gündüz yapılan bir sirk gösterisi sırasında yaşadıklarına artık dayanamayan Tyke kendini kaybetti ve yüzlerce seyircinin önünde terbiyecisini ayaklarıyla ezerek öldürdü. Tyke’i sakinleştirmeye gelen bakıcısını da ağır yaralayıp kaçarak çıkış kapısına doğru koşmaya başladı. Kaçmasını engellemek için demir kapıyı kapatmaya çalışan sirk görevlisini de yaralayarak ana caddeye ulaştı. Yoğun trafikte araçlara ve insanlara aldırmadan var gücüyle koştu. Çok zaman geçmeden polis ekipleri Tyke’in etrafını sardı. İki araç arasında bekleyen Tyke’a tabanca, av tüfekleri ve hafif makineli silahlarla ateş etmeye başladılar. Tyke’in vücuduna tam 86 adet mermi isabet etti. Kanlar içerisinde olduğu yere yığılan Tyke yaklaşık iki saat sonra 20 yaşındayken öldü.(Tyke’in vurulma ve ölüm anındaki canlı görüntülerini cesaretiniz varsa Youtube’den izleyebilirsiniz.)

Tyke’in ölümünün ardından birçok vatandaş Honolulu belediyesine, devlete ve Hawthorn şirketine yüzlerce dava açtı. Sirkler konusunda geniş çapta protesto ve boykotlar gerçekleşti. A.B.D’de hayvanlar açısından sirk koşullarının iyileştirilmesine yönelik yeni yasalar çıkarıldı.

Yine de günümüzde gelinen noktaya baktığımızda birçok sirkte hayvanlar terbiye edilmek için işkencelere maruz kalmakta ve kötü beslenme, barınma koşullarında doğal yaşam alanlarından uzakta hayatlarını sürdürmekteler.

Eğer bir gün bir sirke gitmek isterseniz aklınıza lütfen TYKE gelsin.

Yukarıdaki fotoğraf Tyke ölmeden dakikalar önce çekildi.

Umarım şimdi rüyalarında gördüğü yerlerdedir.

Özkan SARI